Werkpresentatie door Karolina Spaić en Sebo Bakker
Tijdens de Internationale Theaterbijeenkomst “Transitable Theater Territories,” georganiseerd door Residui Teatro in Madrid, van 29 oktober tot en met 2 november 2024.
Karolina Spaić en Sebo Bakker, de oprichters van ZID Theater in Amsterdam, markeerden 32 jaar van hun gedeelde theaterreis met een boeiende presentatie. Reflecterend op de groei en missie van ZID Theater deelden ze de belangrijkste momenten, mijlpalen en waarden die hun werk hebben gevormd. Centraal in hun missie staat het creëren van sociaal relevant, authentiek en intercultureel theater dat diverse mensen, culturen en verhalen verbindt. Deze presentatie was afwisselend van aard, met korte fragmenten uit voorstellingen uitgevoerd door Sebo, die ook de teksten zelf schreef.
ZID Theater vindt zijn oorsprong in Belgrado in 1981, waar Karolina begon te werken met een groep tieners en hen de naam “ZID” gaf, wat “muur” betekent in het Servo-Kroatisch. In de loop der jaren groeide de groep uit tot een professioneel theatergezelschap gevestigd in Amsterdam, waar het zich in 2003 diep verankerde in de multiculturele Kolenkitbuurt. Sindsdien werkt ZID samen met kinderen, jongeren en ouderen, en brengt hun verhalen naar podia wereldwijd terwijl ze verbonden blijven met lokale gemeenschappen.
De presentatie belichtte belangrijke producties, waaronder From the Rooftops of the World (2014), uitgevoerd in Nederland, Servië en Marokko; Love Now (2018), met acteurs van diverse culturele achtergronden in Nederland, Polen, Italië en Servië; en hun nieuwste productie WATER (2024), waarin thema’s rond water, identiteit en diversiteit worden verkend met een multiculturele cast.
Karolina en Sebo benadrukten het belang van live ontmoetingen tussen acteurs en toeschouwers, een kernonderdeel van hun werk, geïnspireerd door theaterlegendes zoals Jerzy Grotowski en Eugenio Barba. Karolina vertelde hoe Grotowski’s Towards a Poor Theatre haar kijk op theater transformeerde, waardoor ze authenticiteit en menselijke verbinding boven spektakel ging stellen.
De oprichters spraken ook over hun creatieve proces, dat professioneel artistiek werk combineert met persoonlijke verhalen, improvisatie en culturele uitwisseling. Deze benadering stelt hen in staat om gedachten en ervaringen van deelnemers om te zetten in betekenisvolle voorstellingen die culturen en generaties verbinden.
Tot slot reflecteerden Karolina en Sebo op hun 32-jarige reis en de veranderende rol van theater in een steeds veranderende wereld. Ze benadrukten dat, ondanks de vele transformaties door de jaren heen, de unieke kracht van theater blijft bestaan in zijn eenvoud: de ontmoeting tussen een acteur en een toeschouwer die samen een verhaal delen. De sessie werd afgesloten met een korte PowerPoint-presentatie van hun huidige werk, die het publiek achterliet met inspiratie door hun blijvende passie voor verhalen en verbinding.